The boy is gone

Christoph Bohn

Info

een documentaire film van Christoph Bohn in coproductie
met Simple Production, RTBF en Serious Film
met steun van het VAF, Nederlands Film Fonds, le centre du cinéma de
la communauté française de Belgique


Een jongen droomt ervan piloot te worden. Zijn droom verstikt in de nachtmerrie van de Tweede Wereldoorlog.


Bij de dood van zijn vader herinnert de regisseur zich een foto die hij als kind ontdekte. Op de foto staat zijn vader op 13-jarige leeftijd in uniform met een swastika- armband rond zijn linkerarm. Verbouwereerd door deze herinnering gaat hij op zoek naar de waarheid over zijn vaders verleden. Hij reist naar zijn vaders geboorteplaats, Eupen, een Belgische stad op de grens met Duitsland.

Hij ontmaskert hoe sport- en cultuurverenigingen – in het bijzonder een zweefvliegvereniging – als dekmantel dienen voor de Nazi-propaganda in Oost-België en zo de Belgische staat ondermijnen. Hij ontdekt dat jongens vanaf de leeftijd van 12 jaar door de plaatselijke fascisten op de loonlijst van het Derde Rijk, gelokt worden om zich lid te maken van de ‘Eupener Segelflugverein’. Deze jongeren op zoek naar een identiteit in een tijdsgeest van nationalisme en patriottisme, zijn gemakkelijk te overtuigen dat Duitsland opnieuw hun vaderland zal worden. 1940. De Tweede Wereldoorlog breekt uit en Hitler valt België binnen.

Vanaf 1941, na de Duitse annexatie van Eupen, worden deze jongens, soms amper 15, in het Duitse leger ingelijfd en massaal naar het Oostfront gestuurd. Slechts de helft keert - na jaren oorlogsellende, ontbering of krijgsgevangenschap - terug. Duitsland verliest de oorlog. De jongens verliezen hun vaderland en worden slachtoffer van de Belgische repressie. Ook de vader en de familie van de regisseur worden niet gespaard. Aan de hand van het verhaal van zijn vader, vertelt de regisseur het complexe en verzwegen verhaal van een stad die in een periode van 25 jaar tot vier maal toe gedwongen wordt om van nationaliteit te veranderen. Hij doorbreekt uiteenlopende taboes over de subversieve zweefvliegclub, de plaatselijke Hitlerjugend, gebroken idealisme, desertie, kindsoldaten, collaboratie, Siberische gevangenschap en de - in dit geval - heel willekeurige Belgische justitie.

Credits

SCENARIO & REGIE CHRISTOPH BOHN



CAMERA PHILIPPE THERASSE, CLAUDE ESSELEN
GELUID YVES GOOSSENS BARA

MONTAGE PETER DANIËLS

ART DIRECTOR ANIMATIES STEVEN HERMANS

HOOFD ANIMATIES ANTON ROEBBEN

ANIMATIES JORIS BERGHMANS

CO-PRODUCENTEN KATHLEEN DE BETHUNE, MARC THELOSEN

Press

Interview op Cobra.be


De Standaard
'De oorlogstrauma's zijn nog lang niet verwerkt'

3 mei 2012

BRUSSEL - In 'The boy is gone' toont de regisseur Christoph Bohn hoe Eupen zijn collaborateurs hardnekkiger vervolgde dan andere steden.
Van onze redacteur

Kortrijk, 1969. Terwijl zijn ouders gefascineerd de maanlanding volgen op tv, ontdekt de veertienjarige Christoph Bohn iets wat hij misschien liever niet te weten was gekomen. Op zolder vindt hij een jeugdfoto van zijn vader in nazi-uniform. Dat is de aanleiding voor The boy is gone, de auteursdocumentaire van de inmiddels volwassen geworden regisseur Christoph Bohn. In de film probeert hij een antwoord te bieden op de vraagstukken uit zijn jeugd.

'Mijn vader is nooit een nazisympathisant geweest', vertelt Bohn. 'Integendeel zelfs, in zijn boekenkast stonden Das Kapital van Karl Marx en biografieën van Lenin en Che Guevara. Hij had enkel de pech in Eupen geboren te zijn.'

Bohns vader droomde ervan piloot te worden. Hij sloot zich aan bij de Eupener Segelflugverein, een zweefvliegtuigclub die als dekmantel diende voor nazipropaganda in Oost-Europa. In 1941 werd Eupen, dat pas na het Verdrag van Versailles werd toegewezen aan België, geannexeerd door Duitsland.

'Veel jongeren uit de stad werden verplicht om zich na hun veertiende verjaardag aan te sluiten bij de Hitlerjugend. Mijn vader trok op zijn zestiende naar het Oostfront om mee te vechten met de bezetter. Hij vroeg zich zijn hele leven af waarom het zo moest lopen.'

In de documentaire doorbreekt Bohn verschillende taboes en wordt, naast zijn persoonlijke verhaal, een beeld geschetst van de woelige oorlogsjaren die de bevolking van Eupen doormaakte.

'Wat mij tijdens het creatieproces enorm verbaasde, is dat een volledige generatie het zo moeilijk heeft gehad om met dat oorlogsverleden om te gaan', zegt hij. 'Er zijn mensen die nog steeds hun trauma's niet hebben verwerkt.'

Dat de regisseur het enorm moeilijk had om generatie- en stadsgenoten van zijn vader aan te sporen om over het onderwerp te getuigen, hoeft dus niet te verbazen. Bohns vader heeft gedurende zijn leven nooit met een woord over zijn oorlogsverleden gerept.

'Er heerst nog steeds een enorme sfeer van geheimhouding. Tijdens de vervolging na de oorlog, die in Eupen overigens veel grootschaliger was dan in Vlaanderen of Wallonië, hebben veel mensen alle mogelijke bewijzen van collaboratie vernietigd. Een van de getuigen wilde mij enkel zijn foto's tonen als zijn naam niet zou worden vermeld, hij had zijn moeder immers die belofte gedaan toen ze stierf.'

Naast getuigenissen en archiefmateriaal houdt de documentaire een verrassende troef achter de hand. In de film gebruikt de regisseur namelijk animatiebeelden.

'Enerzijds dient de animatie om de omgeving van Eupen tijdens de Tweede Wereldoorlog te reconstrueren, anderzijds worden aan de hand van die beelden mijn persoonlijke ervaringen verteld.'

COBRA.BE
EINDE VAN DE KINDERTIJD

do 26/04/2012 - 19:18

Als kind ontdekt Christophe Bohn een foto van zijn vader in Duits nazi-uniform met hakenkruis. Na de dood van zijn vader maakt hij er een documentaire over, 'The Boy is Gone', waarin hij dat verleden ontrafelt.

Foto
Christophe Bohn is een jaar of tien, als hij in een oude doos een foto vindt van zijn vader in een Duits nazi-uniform met swastika-armband. Als kind voelt hij instinctief aan dat die armband iets "boosaardigs en misdadigs" heeft, maar hij spreekt er zijn vader nooit over aan. Zijn vader die hij omschrijft als "een zwijgzame man die schijnbaar innerlijk gekweld werd door een groot verdriet".

Twee jongens
Na de dood van zijn vader besluit Christophe Bohn om diens verleden uit te spitten, naar zijn geboortestad Eupen te reizen en er een documentaire over te maken. "Iedereen wil weten wie zijn ouders zijn, wat ze gedaan hebben, waar je vandaan komt. Dat is eigenlijk een zoektocht naar jezelf."

De documentaire 'The Boy is Gone' is dan ook het verhaal van twee jongens, zegt Bohn. Het is het verhaal van de vader maar ook van de zoon, die allebei op een bepaald moment in hun leven hun kinderlijke onschuld verliezen: vader in de oorlog, zoon als hij die shockerende ontdekking doet.

Gesloten deuren
Christophe Bohn ontdekt dat zijn vader ervan droomde om piloot te worden, maar dat die droom hem regelrecht in de armen van de Nazi's dreef. Dat hij zich als 17-jarige vrijwillig meldde bij het Duitse leger, als kanonnenvlees gebruikt werd en uiteindelijk krijgsgevangene genomen werd.

Die puzzel bleek niet eenvoudig te leggen: veel materiaal is verdwenen, mensen willen er niet over spreken, zelfs de vrienden en de broer van zijn vader niet. Om de ontbrekende stukken in te vullen gebruikt Bohn (veelvuldig) animatiebeelden. Animatiebeelden zijn trouwens heel geschikt om de naïviteit en de imaginaire wereld van het kind weer te geven.

Therapie
"Ergens is deze film ook een vorm  van therapie geweest," zegt Bohn. Hij ziet zijn vader nog niet als een held, maar heeft wel begrip voor wat hij gedaan heeft in het verleden. En met 'The Boy is Gone' vraagt de filmmaker ook begrip -én eerherstel- voor alle inwoners van Eupen en omstreken, die te lang -en geheel ten onrechte- afgeschilderd zijn als Nazi's.

LA LIBRE BELGIQUE, 17/07/2012
Bouleversant

The Boy is Gone**** Jeudi 19. La trois. 21:h05
"Je m'appelle Christoph Bohn. Je suis ne dans une petite ville bourgeoise du fin fond de l'ouest de la Belgique, à deux pas de la frontière française. Là, on parle Ie flamand, mais pas chez moi. chez nous, on parlait l'allemand. Mon père était originaire d'Eupen. [...] il avait un coté taiseux, comme s'il avait en lui une grande tristesse qui l'empêchait de parler. Ie Ie savais depuis longtemps, quelque chose clochait chez moi. Parfois, je me sentais Belge. parfois, Allemand. Parfois, les deux. Parfois, rien du tout [...] Moi, Ie petit gamin en culotte de cuir, je n'arrivais pas a comprendre, jusqu'à ce jour ou j'ai fait cette terrible découverte."
Lors de cette nuit de juillet 1969, l'homme marche sur la lune, mais Christoph Bohn - enfant - n'est pas devant la télévision. II fouine dans la chambre de ses parents et découvre une vieille photo de son père, décoré de la croix des jeunesses hitlériennes. A la foi  quête identitaire et familiale, "The Boy is Gone" dresse Ie portrait d'une région, Eupen, écartelée entre deux nationalités a travers une chapitre peu connu et encore tabou de l'histoire de la communauté allemande de Belgique. Cuite du corps et de la race aryenne mise en place par Ie me Reich a travers les clubs sportifs eupennois, enrôlement dans l'armée d' outre-Rhin de jeunes adolescents des rage de 16' ans: Christophe Bohn interroge les derniers témoins vivants.
Le magazine "Fenêtre sur docs" s' est souvent illustré par la qualité de ses documentaires, mais celui-ci est exceptionnel.
Au-delà de la richesse du témoignage historique, de la diversité des moyens techniques utilises (images d'animation, archives locales et familiales, interviews,
lettres et cartes postales d'époque, etc.) et de la poésie désarmante du récit, Christophe Bohn signe une déclaration d'amour bouleversante, celle d'un fils a son
père aujourd'hui disparu. "Men père a clairement balance entre son sens du devoir, son envie d' aventure et un idéalisme compris de travers. [ ... ] jamais, il ne lui est venu a l'esprit qu'Hitler l'avait utilise comme de la vulgaire chair à canon.
[ ... ] Je n'ai jamais eu l'occasion de Ie comprendre, d'accepter ses choix et de partager sa douleur. Apres ce voyage dans Ie passe, les choses me semblent plus claires. Son passe ne l'a jamais lâché. II a baigné dans Ie culte de la patrie. Moi,
pas. Je sais désormais pourquoi, et je dois I'en remercier. Pour lui, Eupen a toujours été allemande. c'est la qu'il est enterré, et j' espère qu'il y a trouve son salut."
An. M.

FENÊTRE SUR DOCS, 17/07/2012

Pour  le  deuxième  documentaire  de  la  série  "Fenêtre  sur  Doc",  La  Trois  revient  sur  une  page  sombre de  l’histoire  de  la  Belgique.  Un  cinéaste  originaire  des  cantons  de  l’Est  découvre  le  passé  trouble  de son  père  pendant  la  deuxième  guerre  mondial  et  dresse  le  portrait  d’une  région  écartelée  entre  deux nationalités. The Boy is Gone, un documentaire de Christophe Bohn à voir sur La Trois le jeudi 19 juillet à 21h05.

Sur base de ses souvenirs personnels, le réalisateur raconte ici  un chapitre peu connu de l'histoire de la communauté allemande en Belgique. En 1969, alors qu’il n’était qu’un jeune enfant, Christophe Bohn a découvert dans une boite en carton, une photo-portrait de son père portant un uniforme nazi décoré de la croix gammée. Mais il n’a jamais trouvé le courage d  affronter son père. Ce n'est qu'après sa mort que Christophe Bohn a pu explorer cette page sombre de l'histoire de la famille.
 
Il entame alors un travail pour apprendre la vérité sur le passé de son père et part dans sa ville natale. Il y découvre comment des jeunes des cantons de l’Est avaient été enrôlés par la propagande nazie. L’armée allemande envahit la Belgique en 1940 et entraîne dans son sillage  de jeunes gens âgés parfois de moins de 16 ans. Le père du cinéaste, Karl Bohn, avait alors  13 ans. Il  est actif dans les mouvements de jeunesse noyautés par les nazis et  est passionné de vols en planeur jusqu’au moment où  éclate la guerre. Certains de ces jeunes ont été enrôlés dans l’armée et envoyés sur le front de l’est.  Après la guerre et la défaite de l’Allemagne, la moitié d’entre eux  sont rentrés au pays. En explorant l’histoire familiale, le réalisateur explore ainsi une  page sombre de l’histoire belge encore taboue. Il signe ici un
film original, un voyage mêlant images d’archives, animation et témoignages émouvants.
Marianne De Muylder et Anne Schiffmann

Director

training

1986   Lic. Sociology, RUG, Gent
1988   Film, Sint-Lukasschool, Brussels
1989   London Film School, London, UK

professional

till 1992
feature and short films, commercials,… (Brussels, London, Paris,...)
Director  ‘Sanseveria’ (10 episodes television series)  

1993 – 2008
Director commercials, musicvideo’s, corporates,…
Marc Moulin (QUASIMODO / EMI / BLUE NOTE), Wynn’s (BANANA SPLIT), KBC (BOHSTEN), Bru (BOHSTEN), Citroën (PIX & MOTION), Nieuwsblad (BOHSTEN), GB (ZIA), DH (BOHSTEN), Lords Of Acid (ANTLER / BOHSTEN), Guylian (BOHSTEN), Tiger Tiger (SHORT ATTACKS / EMI), Charlie (QUASIMODO / SONY), JBC (BANANA SPLIT), Honda (GUESS), Ogalo (ARIZONA), Sara (EMI / NOVAK), Sara&Clouseau (EMI/POOPOOPIDOO), BUG (SHORT ATTACKS), Jan Leyers (POOPOOPIDOO/EMI), Focus Magazine (SEVEN), Philips (SEVEN), Babyliss (Poopoopidoo), Ricoh (Poopoopidoo), Truckpoint (Dentsu), Bridgestone (Dentsu), CONAIR (Dixon USA), UGC (Poids Plume), Nationale Bank (Keyline)…

DOP and sound engineer for documentaries in India, Pakistan, Senegal, RSA, Bolivia, Egypt, Brazi,…

(PRODUCO PRODUCTION (Amsterdam), BOHSTEN (Brussels), OVIEDO (Barcelona), STILLKING (Prague), …)

First A.D. music video’s London (production : Oil Factory, Mad Cow, La Vie Est Belle, …) for U2, 7XNITE, UNCLE, Sinead O’Connor, The Pogues,…
Production manager ‘L’Instit’ (K2)
First A.D. ‘ELLEKTRA’, feature film COSMOKINO, Rudolf Mestdagh
Director TV-soap feuilleton ‘Wittekerke’

Trailer

Awards / Festivals

Official Selection Docville 2012

Official Selection Filmfestival oostende 2012

Presskit